„Historia Miasta Kowary w Karkonoszach” Praca zbiorowa

Jedyna poważna kronika dziejów Kowar (niestety, ujmująca dzieje miasta tylko do końca XIX w.). (…) Pod władzą Schaffgotschów w XVI w. miasto przeżyło swój złoty okres. (…) dla współczesnego czytelnika wiele miejsc, zaułków, uliczek, obiektów, instytucji, które Theodor Eisenmänger wymienia – pozostaje niejasnych, (…) mamy nadzieję, że wnikliwi Czytelnicy pomogą nam rozwiązać te zagadki.

„Historia Miasta Kowary w Karkonoszach spisana przez Theodora Eisenmängera onegdaj nauczyciela miejskiej szkoły ewangelickiej. Wydana w 1900 roku” tak w całości brzmi tytuł publikacji wydanej przez Związek Gmin Karkonoskich przy wsparciu miasta Kowary.

Oceniam 7/10. Książka ma niepowtarzalny urok – pozwala spojrzeć na Kowary (wówczas Schmiedeberg) oczami człowieka, który żył tam na przełomie XIX i XX wieku. Eisenmänger świetnie i z pasją opisuje katastrofy (pożary, powodzie), wojnę trzydziestoletnią oraz legendy o walońskich poszukiwaczach skarbu i początkach górnictwa. Autor był nauczycielem ewangelickiej szkoły miejskiej. Pisze z pasją człowieka, który przemierzał te ulice na co dzień. Książka ma cudowny, gawędziarski ton dawnej literatury, przez co momentami czyta się ją jak powieść historyczną, a nie suchy zbiór dat. Eisenmänger pisał książkę z perspektywy pruskiego nauczyciela epoki wilhelmińskiej. Jego ocena wydarzeń politycznych i religijnych (np. konfliktów katolicko-ewangelickich) bywa subiektywna i mocno osadzona w ówczesnej niemieckiej myśli narodowej. To książka magiczna dla pasjonatów regionu, ale trudna dla nowicjuszy.